وایبر؛ محلی برای اخبار سانسورشده‌ی صداوسیما

ارسال شده در: رسانه, علوم ارتباطات | ۰

یک استاد رشته ارتباطات مورد هجمه قرار گرفتن شخصیت‌های محبوب جوانان در فضای وایبر را یک آفت فرهنگی دانست.

دکتر امیدعلی مسعودی در گفت‌وگو با خبرنگار بخش رسانه خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، بیان کرد: وایبر، واتس‌اپ و …، ادامه‌ی همان فضایی هستند که شبکه‌های اجتماعی مثل فیس‌بوک درست کردند.

وی افزود: منتهی در حال حاضر این شبکه‌ها امکانات بیشتری برای اطلاع‌رسانی ایجاد کردند و در واقع بخش پنهان اخبار و اطلاعاتی که متاسفانه به دلیل خودسانسوری یا احتیاط، فرصت مطرح شدن در رادیو، تلویزیون و مطبوعات را ندارد، در این فضا منتشر می‌شوند.

این استاد دانشگاه ادامه داد: مردم نیز به دلیل ارتباطات انسانی که معمولا در هر جامعه‌ای وجود دارد، به شبکه‌های اجتماعی و نرم‌افزارهای موبایل روی می‌آورند. اتفاقی که اکنون در حال شکل‌گیری است، این است که مردم خودشان به عنوان تولیدکننده پیام، خبر تولید می‌کنند ولی از آنجا که پیام به صورت حرفه‌ای تولید نمی‌شود اشکالات زیادی بر آن وارد است.

این استاد ارتباطات یادآور شد: یک خبر حداقل باید صحت داشته باشد، در حالی که در فضاهایی مثل وایبر ممکن است فردی یک شوخی را در قالب خبر بیان کند یا یک خبر را به عنوان شوخی مطرح کند بدون اینکه ارزش‌های خبری در آن رعایت شود؛ بنابراین علت اتفاق افتادن بخشی از این هجمه‌های وایبری غیرحرفه‌ای بودن افرادی است که مطلب می‌نویسند.

او اظهار کرد: پیام‌ها و حرف‌هایی که در فضای امثال وایبر منتشر می‌شود، باید جذابیت داشته باشد؛ در نتیجه در قالب طنز، فکاهی و حتی هزل و هجو بیان می‌شوند.

مسعودی ابراز کرد: متاسفانه بخش زیادی از ادبیات رایج در وایبر، هجو یعنی سرزنش کردن به لحن کمیک و طنز است آن هم به شدیدترین وجه؛ به همین دلیل مشکل اساسی‌اش این است که اگر بخواهند یک فرد عادی را به طنز بکشند، مورد توجه قرار نمی‌گیرد.

وی یادآور شد: در دوره‌ای از شهرت دکتر علی شریعتی استفاده می‌کردند تا پیام‌های طنز خود را به اطلاع اعضای گروه خود در وایبر برسانند. متاسفانه این موارد، جذابیت‌های غیراخلاقی است.

مسعودی بیان کرد: بعید نیست کسانی که خودشان را جزو گروه می‌دانند ولی با منافع گروه هماهنگی ندارند، سکان‌داری این پیام‌ها را بر عهده گیرند؛ در این مرحله ممکن است که علاوه بر خطرات فرهنگی، خطرات اجتماعی، سیاسی و حتی امنیتی نیز متوجه کاربران وایبر شود.

وی تاکید کرد: باید از طریق وسایل ارتباط جمعی سواد رسانه‌ای را به مردم آموزش دهیم تا جلوی این آسیب جدی گرفته شود.

او در ادامه عنوان کرد: در حال حاضر بستری برای فضای تبادل اطلاعات فراهم شده است، حال ممکن است عده‌ای از جذابیت‌های پیام استفاده کنند تا این فضا را از مردم بگیرند، در چنین مواردی راه حل این نیست که وایبر را فیلتر کنیم ما باید وایبر را مدیریت کنیم.

استاد دانشگاه سوره معتقد است: جوانان ما توانمندی‌های خوبی برای استفاده‌ی مناسب از این شبکه‌ها دارند و نباید این شبکه‌ها را قطع کنیم، اصولا کاهش سرعت اینترنت و قطع این شبکه‌ها اولین ضربه را به دانشگاه‌ها و حوزه‌های علمیه ما وارد می‌کند.

وی همچنین ضمن بیان اینکه نرم‌افزارهای ارتباطی مانند تیغ دولبه هستند، عنوان کرد: البته بعضی از پیام‌هایی که در این فضا رد و بدل می‌شوند، مضر و ضاله‌اند و ممکن است فرد را به تاریکی ببرند؛ البته در چنین شرایطی نیز نمی‌توانیم برای هر فردی یک فیلترینگ بگذاریم. در کشورهای دیگر دولت‌ها از طریق اپلیکشن‌هایی، نظارت را به نهادها و خود مردم واگذار کردند.

این استاد ارتباطات پیشنهاد کرد: در کشور ما نیز به جای فیلتر کردن بهتر است که با نرم‌افزارهایی بتوانیم کنترل و نظارت داشته باشیم نه اینکه شیوه سانسور را پیش بگیریم و کل مطلب را از دسترس خارج کنیم.

مسعودی در پایان با اشاره به جریان‌های اخیر وایبر اظهار کرد: البته من فکر نمی‌کنم کسانی بخواهند به ساحت مقدس امام (ره) و یا دیگر مسئولان اسائه ادب کنند تا فیلترینگ اتفاق افتد. فکر می‌کنم شورای عالی فضای مجازی و تشکل‌های دیگری که وجود دارند رصد می‌کنند و با کار کارشناسی تصمیم می‌گیرند که چه برخوردی با شبکه‌های اجتماعی داشته باشند اما در مجموع من خودم با بسیاری از اعضای این شورا که مجالست داشتم، متوجه شدم که آنها نیز بیشتر نظرشان بر روی مدیریت است تا فیلترینگ.